13

Je kunt bij de ander zoeken wat je nodig hebt,
of je kunt aan jezelf werken.Aan jou de keus!

Geen Gouden Munt

'“Waarom geef jij mij niet de aandacht die ik nodig heb?”'

Lisette baalt. Haar partner Timon is alweer weg. Eerst gaat hij sporten, daarna heeft hij een etentje met vrienden en dit weekend bezoekt hij met een collega een museum. Lisette begrijpt heus wel dat Timon ook een eigen leven heeft, maar moet dat nu echt zo vaak?

Zelf had ze zich verheugd op een avond samen. Ze had alleen niet duidelijk tegen Timon gezegd dat ze daar behoefte aan had. Ze hoopte eigenlijk dat hij dit vanzelf zou aanvoelen. Als hij echt van haar hield, zou hij toch uit zichzelf tijd met haar willen doorbrengen?

Terwijl Timon zich klaarmaakt om weg te gaan, voelt Lisette de irritatie en onzekerheid toenemen.

“Ga je nu alweer weg?” vraagt ze.

Timon kijkt verbaasd. “Ja, dat wist je toch? Dit etentje staat al weken in mijn agenda.”

“Je hebt altijd tijd voor iedereen, behalve voor mij.”

Timon probeert uit te leggen dat ze de afgelopen dagen ook samen zijn geweest, maar Lisette luistert nauwelijks. In haar hoofd heeft ze de conclusie al getrokken: hij vindt andere mensen blijkbaar belangrijker dan haar.

Als Timon haar een kus wil geven, draait ze haar hoofd weg.

“Laat maar. Ga maar lekker naar je vrienden.”

Timon vertrekt met een vervelend gevoel. Lisette blijft alleen achter en voelt zich verdrietig, boos en tekortgedaan. Ze loopt doelloos door het huis, kijkt op haar telefoon en wacht eigenlijk de hele avond tot Timon weer thuiskomt.

Als hij later vrolijk binnenkomt en vertelt dat het gezellig was, reageert Lisette kortaf. Ze wil dat hij begrijpt hoeveel pijn hij haar heeft gedaan. Timon voelt de verwijten en trekt zich terug.

Hoe meer Lisette om zijn aandacht vraagt, hoe minder Timon haar die geeft. En hoe meer hij afstand neemt, hoe sterker Lisette het gevoel krijgt dat ze niet belangrijk genoeg voor hem is.

Gouden muntWel Gouden MuntGouden munt

'“Wat ik mezelf geef, hoef ik niet aan jou te vragen.”'

Lisette merkt dat ze teleurgesteld is als Timon vertelt dat hij met vrienden gaat eten.

Dan beseft ze dat ze dit patroon kent. Haar avond lijkt pas leuk te kunnen worden als Timon thuisblijft en haar de liefde en aandacht geeft waar zij behoefte aan heeft. Daarmee maakt ze haar levensplezier volledig afhankelijk van zijn keuze. Daar heeft ze geen zin meer in.

Natuurlijk mag ze Timon vertellen dat ze hem mist en graag tijd met hem wil doorbrengen. Maar als hij op dit moment iets anders wil doen, hoeft dat niet automatisch te betekenen dat zij een ellendige avond krijgt.

Lisette besluit volledige verantwoordelijkheid te nemen voor wat ze nodig heeft en voor haar gevoel. Steeds weer aan Timon vragen om haar dat te geven, werkt bovendien averechts. Het is onnodig verstorend voor haar geluk en uiteindelijk krijgt ze er juist minder van dan ze wil.

Ze stuurt een bericht naar een vriendin met wie ze al veel te lang niet heeft afgesproken. Daarna maakt ze iets lekkers voor zichzelf en zoekt ze informatie op over een cursus die ze al maanden wil volgen. Terwijl ze daarmee bezig is, merkt ze hoeveel interesses ze eigenlijk heeft, en hoeveel leuke mensen er nog meer in haar leven zijn.

Lisette vindt het oprecht leuk om aandacht te besteden aan alles wat zij leuk vindt en waar zij blij van wordt, in plaats van als een klein verongelijkt kind op de bank te zitten tot Timon thuiskomt, zodat hij ook ziet hoe ongelukkig ze is.

Wanneer Timon thuiskomt, is Lisette oprecht blij hem te zien. Ze heeft een fijne avond gehad en hoopt dat hij dat ook heeft.

Een paar dagen later vertelt ze rustig dat ze graag vaker iets samen zou willen plannen. Dat gesprek verloopt totaal anders. Ze spreekt vanuit liefde en duidelijkheid, niet vanuit verwijt of leegte.

Hoe doe je dat?

Jezelf geven wat je steeds van een ander probeert te krijgen?

Kies de Wat Ik Mijzelf Geef, Hoef Ik Niet Aan de Ander te Vragen-techniek!

Het kan behoorlijk pijnlijk zijn als iemand je niet de liefde, tijd of aandacht geeft waar jij naar verlangt. Misschien wil je partner vaker alleen zijn, zegt een vriendin een afspraak af of belt een van je kinderen veel minder vaak dan jij zou willen. Misschien heb je het gevoel dat jij altijd degene bent die contact zoekt en dat de ander veel minder moeite voor jou doet.

Je mag daar verdrietig of teleurgesteld over zijn. Je mag ook aangeven wat je nodig hebt en vragen of de ander daar rekening mee wil houden. Maar wat doe je wanneer iemand jouw behoefte niet kan of wil vervullen?

Blijf je dan wachten, trekken, duwen, hopen en vragen? Of onderzoek je wat jij zelf kunt doen om je leven liefdevol en prettig te maken, zonder afhankelijk te zijn van de keuzes van de ander?

Als je meer vraagt dan iemand op dat moment wil geven, ontstaat snel spanning. Jij voelt je afgewezen en de ander voelt zich onder druk gezet. Hoe harder jij probeert iemand dichterbij te trekken, hoe groter de kans dat diegene juist afstand neemt. Dat betekent niet dat jouw behoefte onbelangrijk is. Wel dat het weinig zin heeft om jouw geluksgevoel volledig in handen van iemand anders te leggen.

Wat hoop je van de ander te krijgen?

Wanneer je je tekortgedaan voelt, helpt het om eerlijk te onderzoeken wat je precies verwacht. Wil je aandacht? Wil je horen dat je leuk bent? Wil je samen iets doen? Wil je dat iemand naar je luistert, je geruststelt of je het gevoel geeft dat je belangrijk bent?

Vaak blijven we vooral kijken naar de persoon die iets niet geeft:

  • Waarom belt ze niet?
  • Waarom vraagt hij nooit hoe het met mij gaat?
  • Waarom wil jij niet vaker bij mij zijn?
  • Waarom moet ik altijd het initiatief nemen?

Maar zolang al je aandacht naar de ander gaat, zie je minder helder wat jij nodig hebt en welke mogelijkheden je hebt om daar zelf voor te zorgen.

Draai de vraag daarom om: wat mis ik op dit moment en wat kan ik mezelf daarvan geven? Misschien heb je behoefte aan rust, maar wacht je tot je partner tijd heeft om samen te ontspannen. Misschien verlang je naar waardering, terwijl je zelf streng voor jezelf bent. Misschien wil je iets leuks doen, maar heb je besloten dat het alleen gezellig is als die ene persoon meegaat.

Je hoeft niet alles alleen te doen. Mensen hebben elkaar nodig; liefde, intimiteit, aandacht en verbinding zijn belangrijk. Maar het is iets anders wanneer je afhankelijk raakt van één persoon om je geliefd, waardevol of gelukkig te voelen.

Liefde is op meer plaatsen te vinden

Als je je vastklampt aan de liefde van één persoon, wordt je wereld kleiner. Je ziet vooral wat je niet krijgt en vergeet hoeveel liefde er op andere plekken is.

Liefde zit ook in een vriendin die vraagt hoe het met je gaat. In je kind dat tegen je aankruipt. In een hond die enthousiast naar je toe rent. In een goed gesprek, een mooi boek, muziek die je raakt of eten dat met aandacht voor je is klaargemaakt.

Je kunt liefde voelen voor de mensen die er nu wel zijn. Voor de natuur, dieren, bomen en de wereld waarin je leeft. Voor iets wat je maakt, leert of doet. En je kunt jezelf de aandacht geven die je steeds bij iemand anders zoekt. Als je hiervoor openstaat, hoef je niet meer alle liefde uit één mens te persen. Dat geeft jou meer vrijheid en de ander ook.

Maak je eigen leven leuk

Er is nog zoveel leuks te doen. Laat de ander zijn gang gaan en onderzoek waar jij van houdt. Waar word jij enthousiast van? Wat wilde je altijd nog leren? Met wie zou je meer tijd willen doorbrengen? Wat geeft jou energie?

Misschien wil je schilderen, schrijven, sporten, dansen, wandelen, koken of een opleiding volgen. Misschien verlang je naar nieuwe vriendschappen of wil je oude contacten weer oppakken. Misschien heb je vooral behoefte aan een avond waarop je goed voor jezelf zorgt.

Het gaat er niet om dat je jezelf voortdurend bezighoudt om maar niet te voelen dat je iemand mist. Het gaat erom dat je je leven niet stilzet tot de ander weer beschikbaar is.

Als je zelf liefde, inspiratie en plezier ervaart, verandert ook het contact met de ander. Je bent niet langer alleen maar aan het halen; je hebt zelf iets te brengen. Je kunt samen zijn omdat jullie dat allebei willen, niet omdat de ander verantwoordelijk is geworden voor het dichten van jouw leegte.

Het is aantrekkelijk om bij iemand te zijn die een eigen leven heeft. Iemand die van je houdt, maar je niet nodig heeft om elk ongemakkelijk gevoel op te lossen. Iemand die kan zeggen: ik mis je en ik wil graag bij je zijn, en ondertussen zorg ik ook goed voor mezelf.

Jezelf geven wat je nodig hebt

Jezelf liefde en aandacht geven klinkt misschien vaag, maar het kan heel praktisch zijn.

Als je wilt dat iemand naar je luistert, kun je eerst stilstaan bij wat je voelt en het opschrijven. Daarna kun je bewust iemand benaderen die op dat moment wel ruimte heeft voor een gesprek.

Als je graag iets leuks wilt doen, hoef je niet te wachten tot je partner tijd heeft. Je kunt zelf iets plannen, alleen of met iemand anders.

Als je behoefte hebt aan waardering, onderzoek dan hoe je tegen jezelf praat. Geef je jezelf weleens een compliment of wijs je vooral aan wat er niet goed genoeg is?

Als je rust nodig hebt, kun je je telefoon wegleggen, in bad gaan, wandelen of eerder naar bed gaan. Je hoeft niet te wachten tot iemand anders de omstandigheden voor jou perfect maakt.

Vraag jezelf steeds af: “Wat probeer ik nu bij de ander te halen?” En daarna: “Hoe kan ik iets daarvan vandaag aan mezelf geven?”

Hiermee zeg je niet dat je nooit meer iets aan iemand mag vragen. Je mag liefde, aandacht, tijd en steun nodig hebben. Maar je hoeft niet machteloos te wachten als de ander het op dit moment niet geeft. Je geeft jezelf wat mogelijk is en vraagt de ander om wat je niet alleen kunt of wilt doen. Dat is iets anders dan eisen dat iemand jouw leegte oplost.

Filmpje van Roos: Wat Ik Mijzelf Geef, Hoef Ik Niet Aan de Ander te Vragen uitgelegd

Video volgt hier

Probeer dit eens

geef jezelf wat je mist

Let vandaag op een moment waarop je teleurgesteld raakt omdat iemand jou niet geeft wat je graag wilt.

Misschien reageert iemand niet op je bericht. Je partner wil iets voor zichzelf doen. Een vriendin zegt een afspraak af of een familielid vraagt niet hoe het met je gaat.

Onderzoek eerst wat je precies voelt en wat je van deze persoon probeert te krijgen. Is dat aandacht, liefde, tijd, gezelligheid, geruststelling, waardering of hulp?

Vraag jezelf daarna:

“Wat kan ik nu doen om iets van deze behoefte aan mezelf te geven?”

Misschien bel je iemand anders, maak je een fijne wandeling, schrijf je op wat je bezighoudt of plan je iets waar je naar uitkijkt. Misschien geef je jezelf rust, koop je bloemen voor jezelf of ga je eindelijk beginnen aan iets wat je al heel lang wilt doen.

Kijk vervolgens wat er met je gevoel gebeurt. Het hoeft niet direct helemaal goed te zijn. Je onderzoekt alleen of je minder afhankelijk wordt van de keuze van de ander wanneer je zelf verantwoordelijkheid neemt voor je behoefte.

Iedere keer dat je niet blijft trekken aan iemand die op dat moment niets kan of wil geven, maar goed voor jezelf zorgt, win je een Gouden Munt.

HOE MEER IK VAN JOU VRAAG EN WIL
HOE MINDER IK ERVAN LIJK TE KRIJGEN


Je kunt iemand proberen te veranderen,
of je kunt aan jezelf werken.Aan jou de keus!

Geen Gouden Munt

'“Als jij nu eindelijk eens zou veranderen, hadden wij geen probleem.”'

Evelien ergert zich al jaren aan haar partner Tom. Hij luistert volgens haar nooit echt, zit te vaak op zijn telefoon en neemt veel te weinig initiatief in huis.

Ze heeft hem al honderd keer verteld wat hij anders moet doen.

“Kun je die telefoon nu eens wegleggen als ik tegen je praat?”

“Waarom moet ik altijd bedenken wat we in het weekend doen?”

“Zie je zelf niet dat de keuken een puinhoop is?”

Tom reageert meestal door zich te verdedigen. Hij vindt dat Evelien overdrijft en alleen maar kijkt naar wat hij verkeerd doet. Volgens hem doet hij juist heel veel.

Evelien wordt daar nog bozer van. Als hij nu gewoon eens zou luisteren en toegeven dat zij gelijk heeft, konden ze tenminste iets oplossen.

Ze stuurt hem artikelen over relaties, legt uit hoe gezonde communicatie werkt en vertelt hem precies wat hij volgens haar moet veranderen. Hoe meer Evelien probeert hem te verbeteren, hoe minder Tom nog met haar wil praten.

Tijdens een etentje met een vriendin bespreekt Evelien uitgebreid wat er allemaal mis is met hem.

“Maar wat doe jij zelf eigenlijk wanneer hij op zijn telefoon kijkt?” vraagt haar vriendin.

“Ik zeg dat hij hem weg moet leggen.”

“En hoe zeg je dat?”

Evelien vindt het een vervelende vraag. Het probleem is toch niet hoe zij iets zegt? Het probleem is dat Tom zich moet veranderen.

Gouden muntWel Gouden MuntGouden munt

'“Aan jou heb ik mijn handen al vol, maar aan mijzelf heb ik nog veel meer werk.”'

Wanneer Tom tijdens een gesprek opnieuw naar zijn telefoon kijkt, voelt Evelien de bekende irritatie opkomen. Ze wil hem direct vertellen dat hij alweer niet luistert.

Dan stopt ze even.

Ze heeft de afgelopen jaren enorm veel energie besteed aan het onder de loep nemen van zijn gedrag. Ze weet precies wat hij fout doet, hoe vaak hij het doet en waarom het volgens haar niet normaal is.

Over haar eigen aandeel heeft ze veel minder nagedacht.

Evelien vraagt rustig:

“Heb je nu ruimte om naar mij te luisteren of komt het niet goed uit?”

Tom kijkt op. Hij zegt dat hij nog snel een bericht voor zijn werk moet beantwoorden en daarna wel kan luisteren.

Vijf minuten later legt hij zijn telefoon weg.

Evelien vertelt dat ze zich niet belangrijk voelt wanneer hij tijdens een gesprek naar zijn scherm kijkt. Ze vertelt ook dat ze vaak scherp en verwijtend reageert en begrijpt dat dit hem niet uitnodigt om rustig naar haar te luisteren.

Tom zegt dat hij inderdaad snel dichtklapt wanneer Evelien hem vertelt wat hij allemaal verkeerd doet. Daarna erkent hij dat hij te vaak op zijn telefoon zit.

Het gesprek verloopt anders omdat Evelien niet alleen probeert Tom te veranderen. Ze onderzoekt ook haar eigen toon, verwachtingen en gedrag.

Dat betekent niet dat zij voortaan overal de schuld van krijgt. Tom blijft verantwoordelijk voor wat hij doet. Maar Evelien begrijpt dat ze meer invloed heeft op haar eigen bijdrage aan de relatie dan op zijn gedrag.

Daar heeft ze voorlopig haar handen al vol aan.

Hoe doe je dat?

Stoppen met al je aandacht richten op wat de ander moet veranderen?

Kies de Begin Bij Jezelf-techniek!

Mensen zijn over het algemeen maar moeilijk te veranderen. Zelfs als jij duidelijk kunt uitleggen waarom hun gedrag onverstandig, irritant of schadelijk is.

Je kunt iemand vragen iets anders te doen. Je kunt vertellen wat zijn gedrag met je doet, een grens stellen of besluiten afstand te nemen. Maar uiteindelijk bepaalt de ander zelf of hij verandert.

Toch besteden mensen enorm veel tijd aan het analyseren en corrigeren van anderen. Je partner moet beter luisteren. Je collega moet minder dominant worden. Je moeder moet stoppen met zich bemoeien en je kind moet eindelijk verantwoordelijkheid nemen.

Ondertussen blijft er weinig tijd over om je eigen gedrag goed te bekijken. Dat is zonde, want daar ligt juist jouw invloed.

Begin bij wat jij doet

Als je vastloopt in een relatie, onderzoek dan eerst jouw eigen bijdrage.

Hoe praat je tegen de ander? Luister je zelf werkelijk? Zeg je duidelijk wat je nodig hebt of hoop je dat iemand het vanzelf begrijpt? Blijf je te lang in een situatie die niet goed voor je is? Stel je grenzen of klaag je vooral dat de ander eroverheen gaat?

Soms ontdek je dat je precies hetzelfde gedrag vertoont als waarover je bij de ander klaagt.

Je vindt dat je partner niet luistert, maar terwijl hij praat, bereid jij je antwoord al voor. Je ergert je eraan dat een vriendin alleen over zichzelf praat, maar belt haar vooral wanneer jij iets kwijt wilt. Je vindt je collega dominant, maar geeft zelf nooit duidelijk jouw mening.

Dat is niet altijd leuk om te zien. Het geeft je wel iets waarmee je aan de slag kunt.

Begin bij jezelf betekent niet: geef jezelf overal de schuld. Het betekent dat je jouw energie besteedt aan de persoon op wie je de meeste invloed hebt. En dat ben jij.

Je kunt veranderen zonder dat de ander verandert

Een relatie beweegt soms al wanneer een persoon iets anders gaat doen.

Als jij niet meer schreeuwt, verloopt een ruzie anders. Als jij duidelijker zegt wat je nodig hebt, hoeft de ander minder te raden. Als jij stopt met alles oplossen, krijgt de ander ruimte om verantwoordelijkheid te nemen.

Misschien verandert de ander mee. Misschien ook niet.

Ook dat levert belangrijke informatie op. Je ontdekt dan dat je alles hebt gedaan wat binnen jouw invloed lag. Vervolgens kun je bepalen of je de situatie accepteert, een grens stelt of afstand neemt.

Filmpje van Roos: Begin Bij Jezelf uitgelegd

Video volgt hier

Probeer dit eens

houd jezelf onder de loep

Kies een klein gedrag waaraan je je regelmatig ergert.

Beschrijf eerst wat de ander volgens jou verkeerd doet. Kijk daarna alleen naar jouw eigen gedrag in dezelfde situatie.

Hoe reageer je? Welke woorden gebruik je? Wat laat je na? Wat zou jij anders kunnen doen, ongeacht wat de ander kiest?

Kies een kleine verandering bij jezelf en probeer die uit. Praat rustiger, stel een duidelijke vraag, luister langer, zeg eerlijk wat je nodig hebt of stel eerder een grens.

Als het je lukt om minder energie te besteden aan het veranderen van de ander en werkelijk iets in jouw eigen gedrag te veranderen, win je een Gouden Munt.

ik weet
precies
wat jij
anders moet doen
hoe jij
moet praten
luisteren
kijken
en leven
maar wanneer ik
de spiegel
naar mijzelf draai
zie ik
daar is
ook nog
genoeg
werk aan de winkel

← Hoofdstuk 12 Hoofdstuk 14 →